BM Güvenlik Konseyi, Türkiye'yi kınama kararı çıkardı

23 Tem 2021

BMGK'nın 15 üyesi, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın 20 Temmuz'da yaptığı Kıbrıs'ta iki devlet ve "Maraş bölgesinin yüzde 3,5'u kadar bir bölgenin de açılacağı" açıklamasını kınadı.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) 23 Temmuz Cuma günü Türkiye ve Kıbrıslı Türkleri Kapalı Maraş (Varosha) bölgesinde bir bölümün daha açılması kararını görüşmek üzere bir araya geldi.

BMGK'nın 15 üyesi, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın 20 Temmuz'da yaptığı Kıbrıs'ta iki devlet ve "Maraş bölgesinin yüzde 3,5'u kadar bir bölgenin de açılacağı" açıklamasını kınadı.

BMGK, kınama mesajında Kıbrıs'ta "iki toplumlu, iki bölgeli ve politik eşitliğe dayalı bir federasyon temelinde adil bir çözüm çağrısı" yaptı.

Açıklamada, "Güvenlik Konseyi, Kıbrıs'ta Türk ve Kıbrıslı Türk liderlerin yaptığı açıklamaları kınar. Güvenlik Konseyi, eski kararlarını ve açıklamalarını ihlâl eder nitelikteki tek taraflı adımlarla ilgili derin endişe duymaktadır" ifadeleri yer aldı.

Kınama kararında, bu konuda atılan yapılan tüm faaliyetlerin durdurulması ve Maraş (Varosha) bölgesinde Ekim 2020'den bu yana atılan adımların geri çekilmesi çağrısı da yapıldı.

BM Güvenlik Konseyi, Türkiye'nin 1974'teki askeri müdahalesi sonrası "KKTC" ilan edilmesi üzerine, 11 Mayıs 1984'te aldığı 550 numaralı kararda "Güvenlik Konseyi, Maraş'ın herhangi bir bölümüne kendi sakini dışındaki insanların yerleştirilmesi çabalarını kabul edilmez olarak niteler ve bu bölgenin BM yönetimine devredilmesi çağrısında bulunur" ifadelerine yer veriyor.

BMGK'nın açıklamasında "konsey kararlarının uygulanması, Maraş'ın BM yönetimine verilmesi" çağrısı da yapıldı.

AKP-MHP yönetimi tepkisi

Türkiye Dışişleri Bakanlığı ise şu tepkiyi verdi: "KKTC Cumhurbaşkanı Sayın Ersin Tatar tarafından 20 Temmuz 2021 tarihinde açıklanan, Maraş açılımının ikinci aşaması hakkında BM Güvenlik Konseyi tarafından yapılan Başkanlık Açıklaması ile çeşitli ülkelerin yaptıkları, Ada’daki gerçeklerle bağdaşmayan ve asılsız iddialara dayanan açıklamaları tümüyle reddediyor ve bunlara ilişkin KKTC’nin verdiği cevapları tamamıyla paylaşıyoruz. KKTC Hükümeti, geçtiğimiz Ekim ayında 47 yıldır kapalı tutulan ve artık çevresel tehlikeler de yaratmaya başlayan Maraş’ın iki ana caddesini ve plajını halka açmış, son olarak da Maraş’ın yüzde 3,5’una tekabül eden pilot bölgenin askeri bölge statüsünü kaldırmıştır.

KKTC makamlarınca Maraş açılımı kapsamında alınan tüm kararlar mülkiyet haklarına saygı çerçevesinde olup, uluslararası hukukla tamamen uyum içerisindedir. İddia edildiğinin aksine, BM Güvenlik Konseyi kararlarının ihlal edilmesi sözkonusu değildir. Kaldı ki BM Güvenlik Konseyi kararları mülkiyet ve egemenlik haklarının üzerinde değildir.

Sayın Cumhurbaşkanımızca ifade edildiği üzere, bu adımlarla Maraş’ta yeni mağduriyetler oluşmayacak, herkesin yararına olacak şekilde, mevcut mağduriyetler giderilecektir.

Öte yandan, BM Güvenlik Konseyi maalesef Kıbrıs meselesinde de sahadaki gerçekleri görmemekte ısrar etmektedir. 

Kıbrıs Rum tarafını hukuka aykırı şekilde AB’ye alan, hatta bu kararın siyasi olduğunu da pişkince söyleyen AB’nin ve o dönemdeki hukuksuzluğa arka çıkan bazı Avrupa ülkelerinin şimdi hukuktan dem vurmasının hiçbir değeri yoktur. Bu güruhun bize hukuk dersi vermeye kalkması ise tam bir garabettir."

Krizi tetikleyen konuşma

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kurban Bayramı'nın ilk gününe de denk gelen Kıbrıs savaşının 47. Yıldönümünde, 20 Temmuz 2021 günü yaptığı konuşmada, "Maraş'ta hayat yeniden başlayacaktır" dedi.

Erdoğan, açılımın, Kapalı Maraş'ın yüzde 3,5'una tekabül eden pilot bölgeyi kapsayacağını söyledi.

Bu açıklama sonrası ABD, İngiltere, Fransa, Rusya, AB, Yunanistan, Kıbrıs Cumhuriyeti'nden tepki mesajları geldi.

ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, "Maraş'ın bazı kısımlarının Kıbrıs Türklerinin kontrolüne geçmesi açıklamalarını kınıyoruz" açıklaması yaparak BM Güvenlik Konseyi üzerinden sert bir yanıt verilebileceğini söylemişti.

Fransa'nın Dışişleri Bakanı Jean-Yves Le Drian da, Çarşamba sabah yaptığı açıklamada Kıbrıs Dışişleri Bakanı Nikos Christodoulides ile görüştüğünü, Maraş'ın bir kısmının açılması konusunda Kıbrıs Cumhuriyeti'ne destek verdiğini ve konuyu Birleşmiş Milletler gündemine getireceklerini açıklamıştı.

Son olarak BMGK'nın beş daimi üyesinden bir diğeri olan İngiltere de karardan kaygı duyduğunu açıklamıştı. Kıbrıs yönetimi, Türkiye'yi BM Milletler Güvenlik Konseyi'ne şikayet etmişti.

Turizm gelirinin yüzde 53'üydü

Ada'da kuzey ve güneydeki Türk ve Rum yönetimleri arasında bir tampon bölge var. Tampon bölgenin en doğusunda, dünyanın en güzel sahillerinden birine sahip, 1974 öncesi Ada'nın turizm gelirlerinin yüzde 53'ünün geldiği Maraş bölgesi, 46 yıldır kapalıydı. BMGK kararları da kapalı kalması gerektiğini belirtiyordu.

Bölgedeki mülklerin çoğu, o dönem uluslararası turizm yatırımcılarına ve Rumlara ait. Türk tarafı, Maraş'ı müzakerelerde güçlü bir pazarlık kozu olarak elinde bulunduruyordu.  Kapalı Maraş'ın sahildeki yaklaşık 2 kilometrelik kısmı ve sahilin arka caddesi olan Demokrasi Caddesi, AKP-MHP yönetimince Kuzey Kıbrıs seçim sonucunu da etkilemek için 8 Ekim 2020'de, halkın polis ve asker kontrolünde yaya geçişleri için açılmıştı.

Kaynak: BBC

 

 


Etiketler : bm güvenlik konseyi, Maraş, Varosha,